Εικαστική Θεραπεία και παιδί

Η μεγάλη ανάγκη των παιδιών και των εφήβων για έκφραση και δημιουργία, η δυνατότητα αντιμετώπισης των φόβων τους, η αναγνώριση ορίων και αυτονομίας, όλα αυτά και άλλα τόσα, βρίσκουν το χώρο τους στην Εικαστική Θεραπεία. Ιδιαίτερα τα παιδιά, αλλά και οι έφηβοι δυσκολεύονται να χρησιμοποιήσουν το λόγο τους και να εκφράσουν τα δύσκολα συναισθήματα που βιώνουν. Με το έργο τους όλα γίνονται πιο εύκολα, με έναν τρόπο
βοηθητικό.

Η διαδικασία της Εικαστικής δίνει την ευκαιρία στα παιδιά και στους εφήβους να εκφράσουν μέσα από τα έργα τους αυτό που ποτέ ίσως δεν θα μπορούσαν ή δεν θα τολμούσαν να πουν με λόγια! Μέσα από τον ρυθμό της
δημιουργίας καταφέρνουν να αναβιώσουν τραυματικές ίσως εμπειρίες αλλά ταυτόχρονα σαν όλα να ελέγχονται από το δικό τους χέρι πια. Και αυτό είναι λυτρωτικό! Ακριβώς όπως θα εξιστορούσε ένα παραμύθι ή μια ιστορία με
‘καλούς’ και ‘κακούς’ λύκους! Έτσι ασυνείδητα εκφράζει ότι φοβιστικό έχει μέσα του ενώ συνειδητοποιεί τον έλεγχο που ασκεί πάνω του.

Το έργο αποτελεί ένα νέο μεταβατικό αντικείμενο σε ένα περιβάλλον ασφαλές και διευκολυντικό στον οποίο εμπειρίες ή συναισθήματα δύσκολα, βρίσκουν έναν ανώδυνο τρόπο να εκφραστούν.

Ζωγραφίζουμε

Το να ζωγραφίσει ένα παιδί ή ένας έφηβος μια εικόνα, η διαδικασία και μόνο, το βοηθάει να περάσει από μια παθητική διάθεση σε έναν ενεργητικό ρόλο. Του δίνει την ευκαιρία να συμβολίσει την στιγμή του, το τι αισθάνεται στο εδώ και τώρα ή το τι το απασχολεί, με έναν τρόπο που δεν είναι φοβιστικός. Με τις ερωτήσεις που ακολουθούν την εικόνα, δίνεται η ευκαιρία να εξασκήσουν τον λόγο τους όσον αφορά την έκφραση του συναισθήματος και τον αποσυμβολισμό της εικόνας τους, καθώς και να οργανώσουν την αφήγησή τους.

Και το κυριότερο, ελαχιστοποιεί το άγχος που νοιώθουν, καθώς μπορούν να εκφραστούν δίχως το φόβο της κριτικής και της μη αποδοχής, παρά της ενθάρρυνσης και της στοργής.

Υλικά

Το έργο που θα δημιουργήσει ένα παιδί ή ένας έφηβος, αποτελεί ένα αντίγραφο της εικόνας που έχει το ίδιο στο μυαλό του για το συγκεκριμένο θέμα. Με την βοήθεια των υλικών μαθαίνει να εξερευνά την πραγματικότητα με την
φαντασία του. Το σχέδιο και η ζωγραφική αποτελεί μια μορφή μοναχικού παιχνιδιού. Παρέα του είναι τα διάφορα καλλιτεχνικά υλικά των οποίων η χρήση κάνουν το παιδί ή τον έφηβο να νοιώσει ελεύθερο.

Ταυτόχρονα όμως το εκπαιδεύουν όσον αφορά τα όρια. Τα υλικά βάζουν όρια, καθότι η χρήση τους είναι συγκεκριμένη.

Που βοηθάει;

Η Εικαστική Θεραπεία είναι από μόνη της μια εμπειρία. Τα θεραπευτικά οφέλη αφορούν στοιχεία κινητικά, αισθητηριακά, συναισθηματικά, βοηθάει στις φοβίες, στο άγχος, στην διαχείριση σχέσεων στην οικογένεια ή στο σχολείο, στην οριοθέτηση εαυτού, στην επιθετικότητα, στο πένθος, στην ζήλεια, στο θυμό, στην ενδυνάμωση εαυτού, στην αυτοπεποίθηση.

Θεραπευτής

Ο θεραπευτής είναι εκεί και θα πρέπει να είναι πολύ προσεχτικός ώστε να χρησιμοποιεί την συνεδρία ως ένα μέσο συναισθηματικής εκφόρτισης, όπου το παιδί ή ο έφηβος θα μπορεί να αισθάνεται αποδεκτό και ασφαλές. Ταυτόχρονα θα πρέπει να τους ενθαρρύνει να δημιουργήσουν εικόνες μέσα από τις οποίες να εξωτερικεύουν και να εκφράζουν τους βαθείς φόβους τους, το άγχος τους και τους θυμούς τους, την χαρά τους και την λύπη τους, την
φαντασία τους και την δημιουργικότητά τους.

Τότε οι εικόνες που θα δημιουργήσουν δεν αποτελούν μια απλή διαδικασία εικαστικών, ούτε είναι αποτέλεσμα απλής διασκέδασης, αλλά αποτελούν εργαλεία εξερεύνησης και έκφρασης.